ΟΙ ΠΕΝΤΕ ΑΘΛΟΙ ΚΑΙ Η ΛΗΜΝΟΣ

06 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2024

Στη ρότα του για την Κολχίδα, όπως ένας μύθος τριάντα τριών αιώνων έχει μεταφέρει μέχρι και τις μέρες μας, ο Ιάσονας, γιος του Αίσονα και της θείας του Οδυσσέα, της Πολυμήδης, ο ηγήτορας της Αργοναυτικής εκστρατείας, “έπιασε λιμάνι” στο νησί της Λήμνου, στη πρώτη στάση του ταξιδιού του, για ανεφοδιασμό, αλλά και λόγω της κακοκαιρίας, που συνάντησαν.

Ο λόφος Πέτασος, στα αριστερά της φωτογραφίας, στην περιοχή του Ανδρωνίου (Ανδροφωνίου) της Μύρινας, από όπου, κατά τη μυθολογία, οι Λημνιάδες, οι Λημνιές γυναίκες δηλαδή, πέταξαν στη θάλασσα τα άψυχα κορμιά των ανδρών τους

Bασίλισσα του νησιού ήταν τότε η Υψιπύλη, η κόρη του Θόαντα και της Μύρινας. Η μητέρα της Υψιπύλης καταγόταν από τη βασιλική οικογένεια της Ιωλκού και ήταν κόρη του βασιλιά Κρηθέα.

Σύμφωνα επίσης με τη μυθολογία μας, από την Ιωλκό της Μαγνησίας ξεκίνησε εξάλλου το ταξίδι του και ο Ιάσονας.

Ένα χρόνο πριν την άφιξη του Ιάσονα στη Λήμνο, είχε συντελεστεί εκεί το “Λημναίο έγκλημα” (περισσότερα για το θέμα αυτό διαβάστε ενδεικτικά εδώ : https://mnimesellinismou.com/698559126625/limnaio-ekglima-hepsipyli).

Η ΑΡΓΩ (πίνακας του Κωνσταντίνου Βολανάκη)

Ο Ιάσονας και οι σύντροφοί του, μεταξύ των οποίων συγκαταλέγονταν και ο Λαέρτης (πατέρας του Οδυσσέα), οι Διόσκουροι (Κάστωρ και Πολυδεύκης), ο Θησέας από την Αθήνα, ο Ηρακλής, ο Άργος των Θεσπιών, από τον οποίο πήρε το όνομά της η Αργώ, γιατί ήταν αυτός που την ναυπήγησε, τα δυο φτερωτά παιδιά του Βορέα από τη Θράκη (Ζήτης και Κάλαϊς), αλλά και τόσοι άλλοι σπουδαίοι ήρωες της εποχής εκείνης, φτάνοντας στη Λήμνο, κατόπιν προτροπής εκ μέρους της Υψιπύλης, ήλθαν σε επιμειξία με τις Λημνιές γυναίκες, λόγω της λειψανδρίας, που είχε προκαλέσει το “Λημναίο έγκλημα”. Από το σμίξιμο των Αργοναυτών με τις Λημνιές γυναίκες προήλθε ο λαός των Μινύων. Ο Ιάσονας παντρεύτηκε την Υψιπύλη και από το γάμο τους γεννήθηκαν οι δίδυμοι γιοι τους, ο Εύνηος, ο οποίος αργότερα έγινε βασιλιάς της Λήμνου και όπως αναφέρεται στην Ιλιάδα, ήταν ο ηγεμόνας, που προμήθευε με κρασί τους Αχαιούς που πολιορκούσαν την Τροία, κατά τη διάρκεια του Τρωικού Πολέμου και ο Διήπυλος ή Θόας.

Η Υψιπύλη για να τιμήσει τους Αργοναύτες διοργάνωσε αγώνες προς τιμή τους. Σε αυτούς έλαβαν μέρος και πρώτευσαν, ο Τελαμώνας, πατέρας του ομηρικού ήρωα Αίαντα, στη δισκοβολία, ο Λυγκέας, γιος του Αφαρέα από τη Μεσσήνη, στον ακοντισμό, ο Ζήτης και ο Κάλαϊς, παιδιά του Βορέα από τη Θράκη, στο αγώνισμα του δρόμου και στο άλμα αντίστοιχα και ο Πηλέας, ο πατέρας του ομηρικού ήρωα Αχιλλέα, στην πάλη.

Ο Ιάσονας θέλοντας να τιμήσει τον Πηλέα, ο οποίος ήρθε πρώτος στην πάλη και δεύτερος σε όλα τα άλλα αγωνίσματα, αποφάσισε να συνδυάσει τα πέντε αγωνίσματα σε ένα. Τον βράβευσε λοιπόν με ξεχωριστό έπαθλο, με ιδιαίτερη αναγνώριση, σαν τον πιο αξιόμαχο και δυνατό άνδρα από όλους τους άλλους, που είχε μαζί του.

Από το νησί της Λήμνου λοιπόν ξεκίνησε η ιστορία του πεντάθλου. Αργότερα, συμπεριλήφθηκε για πρώτη φορά στη 18η αρχαία Ολυμπιάδα, περίπου το 708 π.Χ. και άλλαξε μορφή αρκετές φορές. Μετά την 77η αρχαία Ολυμπιάδα, το πένταθλο διεξαγόταν σε τρία τμήματα : στον τριαγμό, ο οποίος περιλάμβανε άλμα, ακοντισμό και δισκοβολία, το στάδιον, που ήταν αγώνας δρόμου, και την πάλη, ως τελικό αγώνισμα.

Το Μοντέρνο Πένταθλο συμπεριλήφθηκε το 1912 στο πρόγραμμα των Ολυμπιακών αθλημάτων και διεξήχθη για πρώτη φορά στους Ολυμπιακούς της Στοκχόλμης. Γίνεται και ως ατομικό, αλλά και ως ομαδικό αγώνισμα. Ήταν μόνο ανδρικό αγώνισμα μέχρι τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Σίδνευ (2000). Μετά από την Ολυμπιάδα του 2000 συμπεριλήφθηκε στο πρόγραμμα και το γυναικείο πένταθλο. Ο αθλητής του πένταθλου αντικατοπτρίζει τον χαρισματικό αγωνιστή, ο οποίος διαθέτει τη δύναμη, το ταλέντο και τις ικανότητες να αντεπεξέλθει σε πολλές και διαφορετικές μορφές άθλησης.

Η σύνθεση των αθλημάτων που απαρτίζουν το Μοντέρνο Πένταθλο συμβολίζει έναν πολεμιστή, που αγωνίζεται στην πρώτη γραμμή της μάχης και ο οποίος, στη συνέχεια, προσπαθεί να μεταφέρει ένα μήνυμα στα μετόπισθεν, χρησιμοποιώντας όλες τις δυνάμεις του. Συγκεκριμένα, αρχικά ενώ πολέμησε έφιππος (ιππασία), μετά με το πιστόλι (σκοποβολή) και με το ξίφος του (ξιφασκία), στη συνέχεια, όταν σκοτώθηκε, το άλογό του, πρέπει να κολυμπήσει (κολύμβηση) και να τρέξει (ανώμαλος δρόμος) προκειμένου να πετύχει το στόχο του.

Το νησί της Λήμνου διεκδικώντας ιστορικά την πατρότητα του Πεντάθλου, έκανε, προ δεκαετίας περίπου, προσπάθεια αναβίωσης του αρχαίου αυτού θεσμού, στο πλαίσιο του Προγράμματος Πολιτιστικών Σχολικών Δραστηριοτήτων, με τίτλο «Το Πένταθλο στη Λήμνο», καθώς και στα πλαίσια των πολιτισμικών ανταλλαγών, που έγιναν από το Γυμνάσιο Λιβαδοχωρίου Λήμνου με την υποστήριξη της Επίτιμης Προξενικής Αντιπροσωπείας της Ιταλίας στη Λήμνο.

Πρόκειται για μια προσπάθεια απότισης φόρου τιμής και αναβίωσης της μνήμης των μυθικών Αργοναυτών ηρώων και αθλητών, του Τελαμώνα, του Λυγκέα, του Ζήτη, του Κάλαϊ και πάνω απ΄ όλους, του πρώτου πενταθλητή και δαφνοστεφανωμένου νικητή, του Πηλέα.

Η διοργάνωση αυτή περιλάμβανε διήμερες σχολικές εκδηλώσεις Αναβίωσης των Αγώνων του Αρχαίου Πεντάθλου στο πλαίσιο του 4ου Φεστιβάλ Μαθητικής Δημιουργίας Λήμνου, το Σάββατο 04-07-2015 και την Κυριακή 05-07-2015, με συμμετοχές μαθητών από την Λήμνο και τη Ρωσία. Η παρουσίαση της δράσης έγινε σε τοποθεσία της προϊστορικής Μύρινας και οι αγώνες τελέστηκαν στο Στάδιο της πόλης.

Τα συγχαρητήρια του τότε Δημάρχου Λήμνου, κ. Δημητρίου Μαρινάκη, προς τους διοργανωτές, όσους συμμετείχαν, αλλά και όλους όσοι εθελοντικά υποστήριξαν τη διοργάνωση, περικλείουν τη σημασία της προσπάθειας αυτής για το ακριτικό νησί μας και τους ανθρώπους της Λήμνου, αλλά και την σπουδαιότητα της διατήρησης ζωντανών στη μνήμη των νεότερων γενεών των σημαντικών στιγμών της ιστορίας της πατρίδας μας, μέσα στο διάβα των αιώνων :

«Αξίζουν συγχαρητήρια σε όλους όσοι συνέλαβαν την ιδέα αλλά και συνετέλεσαν στην  υλοποίηση της αναβίωσης του αρχαίου πεντάθλου, μέσα από μία σειρά εκδηλώσεων υψηλών διοργανωτικών προδιαγραφών, με διεθνή χαρακτήρα. Είναι ιδιαίτερης σημασίας για το νησί μας, που σύμφωνα με το μύθο είναι ο τόπος στον οποίο γεννήθηκε  το πένταθλο, η καθιέρωση του θεσμού της αναβίωσης των αγώνων του πανάρχαιου αυτού αθλήματος».


Posted

by